Làm giấy khai sinh có cần xét nghiệm ADN không? 8 trường hợp bắt buộc 

Làm giấy khai sinh cần xét nghiệm ADN không là câu hỏi được nhiều bố mẹ quan tâm, đặc biệt khi thực hiện các thủ tục nhận cha - con, mẹ - con hoặc bổ sung thông tin hộ tịch. Thực tế, xét nghiệm ADN chỉ được yêu cầu trong một số trường hợp nhất định theo quy định của pháp luật. Bài viết dưới đây sẽ giúp bố mẹ hiểu rõ những trường hợp bắt buộc cần và không cần xét nghiệm ADN khi làm giấy khai sinh.

1. Làm giấy khai sinh có cần xét nghiệm ADN không? 

Làm giấy khai sinh KHÔNG BẮT BUỘC phải làm xét nghiệm ADN với những trường hợp thông thường. Khi đăng ký khai sinh cho trẻ, cha mẹ chỉ cần chuẩn bị các giấy tờ sau:

1 - Giấy tờ phải xuất trình:

• Hộ chiếu, căn cước công dân hoặc giấy tờ khác có dán ảnh và thông tin cá nhân của người yêu cầu làm giấy khai sinh do cơ quan có thẩm quyền cấp, còn giá trị sử dụng để chứng minh về nhân thân (theo khoản 1 Điều 2 Nghị định 123/2015/NĐ-CP (1)) 
• Giấy tờ chứng minh nơi cư trú của người yêu cầu làm giấy khai sinh để chứng minh thẩm quyền đăng ký khai sinh.
• Trường hợp cha, mẹ của trẻ đã đăng ký kết hôn thì phải xuất trình Giấy chứng nhận kết hôn.

2 - Giấy tờ phải nộp: 

• Tờ khai theo mẫu 
• Giấy chứng sinh. Trường hợp không có giấy chứng sinh thì nộp văn bản của người làm chứng xác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh. (Theo khoản 2 Điều 16 Luật Hộ tịch 2014 (2))

Trong đa số trường hợp, làm giấy khai sinh KHÔNG BẮT BUỘC xét nghiệm ADN

2. Trường hợp nào bố mẹ bắt buộc phải xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh? 

Xét nghiệm ADN thường được yêu cầu khi cơ quan có thẩm quyền cần xác minh chính xác mối quan hệ huyết thống giữa cha  - con hoặc mẹ - con. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng giúp cơ quan hộ tịch giải quyết các thủ tục liên quan đến đăng ký khai sinh, nhận cha mẹ con hoặc điều chỉnh thông tin trên giấy khai sinh.

2.1. Trường hợp không bắt buộc 

Pháp luật Việt Nam không bắt buộc phải xét nghiệm ADN trong hầu hết các trường hợp làm giấy khai sinh. Cụ thể: 

• Trẻ được sinh ra sau khi cha mẹ đã đăng ký kết hôn: Thông tin của người cha và người mẹ sẽ được ghi nhận trên giấy khai sinh dựa trên giấy tờ hộ tịch hiện có.
• Cha mẹ muốn nhận con nuôi tự nguyện: Theo điều 17 và 18 Luật Nuôi con nuôi, hồ sơ của người nhận con nuôi (3) và hồ sơ của người được giới thiệu làm con nuôi (3) không yêu cầu kết quả xét nghiệm ADN.

2.2. Trường hợp bắt buộc 

Với những trường hợp dưới đây, cha mẹ bắt buộc phải làm xét nghiệm ADN để làm giấy khai sinh cho con:

• Bố mẹ bé chưa đăng ký kết hôn (4) (2) 
• Bố hoặc mẹ của trẻ là người nước ngoài (4)  
• Trẻ sinh ra không có giấy chứng sinh tại các cơ sở y tế. (2) 
• Người mẹ sinh con trong điều kiện đặc biệt, không có giấy tờ chứng minh nhân thân như người mẹ bị thất lạc giấy tờ tùy thân, người vô gia cư, người sống lang thang, người từ nước ngoài trở về nhưng chưa hoàn thiện hồ sơ cư trú hoặc các trường hợp đặc biệt khác khiến cơ quan chức năng không thể xác minh nhân thân theo cách thông thường.
• Người mẹ bỏ rơi/bỏ đi và cha mẹ không đăng ký kết hôn (5) 
• Bổ sung tên người cha vào giấy khai sinh (4) (2) 
• Đổi họ của trẻ (4) (2) 
• Đổi tên của cha hoặc mẹ trên giấy khai sinh của trẻ: Trong trường hợp có tranh chấp về việc cha nhận con (chưa ly hôn với vợ/chồng cũ), cán bộ Tư pháp - Hộ tịch sẽ hướng dẫn người bố thực hiện thủ tục nhận con tại tòa án, và xét nghiệm ADN sẽ là thủ tục bắt buộc. Nếu mẹ nhận con nhưng giấy khai sinh đã ghi tên mẹ không phải mẹ đẻ, xét nghiệm ADN là yếu tố quan trọng để thay đổi tên mẹ đẻ trên giấy khai sinh.

3. Thủ tục xét nghiệm ADN để làm giấy khai sinh cho con

3.1. Giấy tờ cần chuẩn bị trước khi làm thủ tục xét nghiệm ADN cho giấy khai sinh

Để đảm bảo kết quả xét nghiệm ADN có giá trị pháp lý và được cơ quan nhà nước chấp nhận, bố mẹ cần chuẩn bị các giấy tờ sau:

• Đối với người lớn (bố hoặc mẹ): Căn cước công dân (CCCD) gắn chip hoặc Hộ chiếu còn thời hạn.
• Đối với bé: Bản chính Giấy chứng sinh của bệnh viện. Nếu chưa có giấy chứng sinh, bố mẹ cần chuẩn bị giấy tờ thay thế theo hướng dẫn của trung tâm.

Cha mẹ cần chuẩn bị đầy đủ giấy tờ cần thiết để làm xét nghiệm AND cho giấy khai sinh 

3.2. Các bước thực hiện

Sau khi chuẩn bị đầy đủ giấy tờ cần thiết, cha mẹ có thể thực hiện xét nghiệm ADN theo hướng dẫn của trung tâm. Thông thường, quy trình sẽ bao gồm các bước sau:

• Bước 1: Chọn đơn vị uy tín: Tìm các trung tâm xét nghiệm được cấp phép hoạt động pháp lý để kết quả được Ủy ban Nhân dân (UBND) chấp thuận.
• Bước 2: Lấy mẫu: Bố/mẹ và bé đến trực tiếp trung tâm, hoặc yêu cầu nhân viên đến lấy mẫu tại nhà. Mẫu xét nghiệm thường là máu hoặc niêm mạc miệng. Quy trình chụp ảnh, lăn vân tay và lập biên bản lấy mẫu sẽ được tiến hành chặt chẽ để đảm bảo tính pháp lý.
• Bước 3: Nhận kết quả: Sau thời gian chờ đợi (từ 1 - 3 ngày), trung tâm sẽ trả kết quả bản gốc có đóng dấu đỏ để bạn bổ sung vào hồ sơ làm giấy khai sinh.
• Bước 4: Nộp hồ sơ khai sinh: Mang kết quả xét nghiệm ADN cùng các giấy tờ khác đến UBND xã/phường nơi cư trú.

4. Giải đáp các thắc mắc của cha mẹ về xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh?   

Xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh ở đâu?

Không phải trung tâm xét nghiệm nào cũng có thẩm quyền cấp kết quả pháp lý. Bản kết quả ADN được chấp nhận phải đến từ:

• Các viện ngôn ngữ/viện khoa học hình sự thuộc Bộ Công an.
• Các trung tâm giám định pháp y của Nhà nước.
• Các công ty/trung tâm xét nghiệm tư nhân được cấp phép 

EUROFINS GENTIS là một trong những đơn vị được cấp phép thực hiện xét nghiệm ADN hành chính tại Việt Nam. Các kết quả giám định ADN tại GENTIS được thực hiện theo quy trình chặt chẽ và được kiểm tra, ký xác nhận bởi Đại tá Hà Quốc Khanh - Giám định viên tư pháp, Nguyên Phó viện trưởng Viện khoa học Hình sự Bộ công an.

TÌM HIỂU NIPT TẠI EUROFINS GENTIS

Tự mua bộ kit lấy mẫu ADN tại nhà rồi gửi đến trung tâm làm xét nghiệm ADN hành chính được không?

Không. Đối với xét nghiệm ADN hành chính, mẫu xét nghiệm phải được thu thập theo quy trình xác minh danh tính nghiêm ngặt nhằm đảm bảo giá trị pháp lý của kết quả. Vì vậy, việc tự lấy mẫu tại nhà rồi gửi đến trung tâm thường không được áp dụng đối với hồ sơ xét nghiệm ADN phục vụ làm giấy khai sinh.

Trong trường hợp không thể đến trực tiếp trung tâm, người yêu cầu có thể đăng ký dịch vụ lấy mẫu tận nơi để quá trình thu mẫu vẫn được thực hiện đúng quy định.

Mẹ có cần làm xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh cùng cha và con không? 

Trong nhiều trường hợp xác định quan hệ cha con, việc xét nghiệm ADN giữa người cha và người con đã đủ cơ sở để đưa ra kết luận. Tuy nhiên, người mẹ vẫn có thể được yêu cầu tham gia xét nghiệm trong một số trường hợp đặc biệt hoặc khi cần tăng thêm cơ sở đối chiếu phục vụ quá trình giám định.

Xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh bao nhiêu tiền?

Chi phí xét nghiệm ADN làm giấy khai sinh phụ thuộc vào số lượng người tham gia xét nghiệm, loại mẫu được sử dụng và thời gian trả kết quả mà khách hàng lựa chọn. Bố mẹ có thể tham khảo bảng chi phí xét nghiệm ADN xác nhận quan hệ huyết thống làm giấy khai sinh tại EUROFINS GENTIS: 

Giải đáp một số câu hỏi của bố mẹ về xét nghiệm ADN cho giấy khai sinh

Qua bài viết, hy vọng bố mẹ đã có câu trả lời phù hợp cho thắc mắc làm giấy khai sinh có cần xét nghiệm ADN không. Mỗi trường hợp đăng ký khai sinh sẽ có những yêu cầu khác nhau về hồ sơ và căn cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con. Do đó, việc tìm hiểu kỹ quy định trước khi thực hiện thủ tục sẽ giúp hạn chế những vướng mắc phát sinh trong quá trình giải quyết hồ sơ.

DANH SÁCH TÀI LIỆU THAM KHẢO 

(1) (No date) Thuvienphapluat.vn. Available at: https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Quyen-dan-su/Nghi-dinh-123-2015-ND-CP-huong-dan-Luat-ho-tich-282304.aspx#:~:text=%C4%90i%E1%BB%81u%202.%20Quy,v%E1%BB%81%20nh%C3%A2n%20th%C3%A2n (Accessed: June 7, 2026).

(2) (No date) Thuvienphapluat.vn. Available at: https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Quyen-dan-su/Luat-Ho-tich-2014-259727.aspx#:~:text=%C4%90i%E1%BB%81u%2016.%20Th%E1%BB%A7%20t%E1%BB%A5c,%C4%91oan%20v%E1%BB%81%20vi%E1%BB%87c%20sinh%3B (Accessed: June 7, 2026). 

(3) (No date) Thuvienphapluat.vn. Available at: https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Quyen-dan-su/Luat-nuoi-con-nuoi-2010-108082.aspx#:~:text=%C4%90i%E1%BB%81u%2017.%20H%E1%BB%93%20s%C6%A1%20c%E1%BB%A7a%20ng%C6%B0%E1%BB%9Di%20nh%E1%BA%ADn%20con%20nu%C3%B4i (Accessed: June 7, 2026). 

(4) (No date) Thuvienphapluat.vn. Available at: https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Quyen-dan-su/Nghi-dinh-123-2015-ND-CP-huong-dan-Luat-ho-tich-282304.aspx?anchor=dieu_15#:~:text=2.%20Tr%C6%B0%E1%B91ng (Accessed: June 7, 2026).  

(5) (No date) Thuvienphapluat.vn. Available at: https://thuvienphapluat.vn/hoi-dap-phap-luat/khai-sinh-cho-con-nhu-the-nao-khi-nguoi-me-bo-di-46419.html#:~:text=%C4%90%E1%BB%83%20gi%E1%BA%A3i%20quy%E1%BA%BFt,t%E1%BB%A5c%20nh%E1%BA%ADn%20con (Accessed: June 7, 2026).